4 style karmienia. Który jest Twój?

4 style karmienia. Który jest Twój?

with 1 komentarz

Czy wiesz, że istnieją 4 różne style karmienia? Każdy rodzic ma jakiś styl. Czasami posługujemy się dwoma lub trzema, w zależności od sytuacji. Sprawdź, który jest Twój i czy jest korzystny dla Twojego dziecka.

Czytając ten artykuł, pamiętaj Drogi Rodzicu, że nie mam na celu wzbudzania w Tobie poczucia winy, ani wytykania błędów rodzicielskich. Osobiście wiele bym dała za taką wiedzę, zanim jeszcze zaczęłam przygodę z karmieniem starszego syna.

Warto mieć świadomość, że styl karmienia i nasze (rodziców) zachowanie podczas posiłku, komunikaty jakie wysyłamy do dziecka, są równie ważne lub nawet ważniejsze niż to, co podajemy do jedzenia. 

4 style karmienia dziecka - czym się różnią

1. STYL AUTORYTARNY (=KONTROLUJĄCY)

To jest styl, w którym występuje presja. Zazwyczaj objawia się tym, że rodzice nalegają, aby dzieci zjadały wszystko, co mają na talerzu, albo, żeby zjadły z talerza konkretny produkt (np. „zjedz mięso, resztę zostaw”).

Rodzice, którzy posługują się stylem autorytarnym zazwyczaj nie szanują preferencji żywieniowych dziecka i często bywa tak, że nie uznają żadnych lub prawie żadnych odstępstw od zdrowej diety.

Przykładowy dialog podczas posiłku:

  • „Nie chcę tego mięska”.
  • „Musisz zjeść mięso, bo nie urośniesz” albo „Musisz zjeść mięso bo nie dostaniesz deseru”.

 Jakie mogą być skutki autorytarnego stylu karmienia?

  • dziecko ma zmniejszoną zdolność rozpoznawania sygnałów głodu i sytości wysyłanych przez organizm (= większe ryzyko nieprawidłowej masy ciała w przyszłości)
  • dziecko zjada mniej owoców i warzyw (bo zazwyczaj presja dotyczy tych grup żywności)
  • dziecko zjada więcej produktów zakazanych, gdy tylko ma do nich dostęp podczas nieobecności rodzica. Najczęściej dotyczy to słodyczy i soków. Najlepszym przykładem są przyjęcia urodzinowe, podczas których dziecko dosłownie rzuca się na produkty, które są przez rodzica zakazywane.
  • dziecko wykazuje mniejsze zainteresowanie jedzeniem, zdaje się nie czerpać przyjemności z jedzenia.
  • dziecko wybrzydza i marudzi przy jedzeniu
  • dziecko je bardzo wolno, jakby za karę i bardzo szybko mówi, że już jest najedzone

2. STYL POBŁAŻLIWY (=ULEGŁY)

Pobłażliwi rodzice zazwyczaj nie stawiają granic i nie wprowadzają jasnych zasad dotyczących posiłków.

Ich styl określa się jako styl uległy, bo to dzieci decydują o tym, co będą jadły. Rodzice zazwyczaj pozwalają na przekąski pomiędzy posiłkami i są w stanie przygotować wszystko, o co dziecko poprosi „oby tylko zjadło”.

Przykładowy dialog podczas posiłku:

  • „Nie chcę tych kanapek”
  • „A co byś chciał zjeść? Zaraz przygotuję Ci coś innego”

Co mówią badania na temat stylu pobłażliwego? Jakie mogą być skutki:

  • dziecko zazwyczaj zjada więcej przekąsek i śmieciowego jedzenia
  • może mieć nadmierną masę ciała teraz lub w przyszłości

Obrazek niejadek próbuje jedzenie

3. STYL NIEZAANGAŻOWANY / (=ZANIEDBUJĄCY)

W starszych publikacjach naukowych ten styl nazywany był zaniedbującym (neglecting), zaś w nowszych publikacjach częściej pojawia się termin „niezaangażowany” (uninvolved).

W tym stylu zazwyczaj brakuje jakiegokolwiek harmonogramu posiłków lub jest nierealistyczny. Zazwyczaj ani rodzic, ani dziecko nie wiedzą kiedy będzie kolejny posiłek. Rodzice mogą zapominać o jedzeniu i tym samym o nakarmieniu swoich dzieci.

Przykładowy dialog:

  • “Mama kiedy jest obiad/ co będzie na obiad?”
  • „Nie wiem” , „Weź sobie coś”

Zaznaczam, że nie chodzi tutaj o jednorazową sytuację.

Co mówią badania na temat stylu niezaangażowanego/zaniedbującego?

  • dziecko karmione w ten sposób może wykazywać brak poczucia bezpieczeństwa
  • dziecko może być w przyszłości nadmiernie skupione na jedzeniu (obawiać się uczucia głodu, nadmiernie martwić się ilością i jakością zjadanego pożywienia oraz jego wpływem na organizm)
  • dziecko może rozwinąć nadmierną masę ciała

 4. STYL AUTORYTATYWNY (=DYPLOMATYCZNY)

To jest ten najlepszy ze wszystkich stylów karmienia. Ten styl jest oparty o najważniejszą zasadę żywienia dzieci:

Rodzic decyduje co, kiedy i w jaki sposób poda dziecku do jedzenia, ale to dziecko decyduje ile zje i czy w ogóle zje posiłek.

Więcej o tym podziale odpowiedzialności przeczytasz TUTAJ. 

Przestrzegając tej zasady, rodzic świadomie i odpowiedzialnie karmi swoje dziecko. Daje dziecku dużo wsparcia, ale jednocześnie obdarza zaufaniem i pozwala jeść zgodnie ze swoim instynktem.

W tym stylu występują określone granice – ramy, w których dziecko może czuć swoją odrębność i niezależność.

Badania pokazują, że taki styl karmienia to złoty standard żywienia dzieci, który pozwala zbudować pozytywną relację z jedzeniem i dobre nawyki, a także sprawia, że czas posiłku jest znacznie mniej stresujący dla całej rodziny. Bo przecież jedzenie powinno się kojarzyć z czymś przyjemnym.

Przykładowy dialog:

  • “Nie chcę tej surówki. Fuj”.
  • “Nie mówimy „fuj” o jedzeniu. Dla mnie ono jest smaczne. Nie musisz jeść tego, czego nie lubisz. Jest dużo jedzenia na stole, wybierz to co Tobie smakuje”.

Korzyści wynikające z autorytatywnego stylu karmienia (wg wyników badań): 

  • dzieci same regulują ilości spożywanego jedzenia, zgodnie z instynktem i są mniej narażone na nadmierną masę ciała i zaburzenia odżywiania
  • dzieci jedzą więcej owoców i warzyw

Kilka ważnych zasad stylu autorytatywnego:

  • Zaufaj apetytowi swojego dziecka, aby nie zaburzyć jego wewnętrznej zdolności do samoregulacji
  • Zadbaj o atmosferę posiłków, niech kojarzą się z czymś przyjemnym, a nie z presją i walką
  • Zadbaj o plan posiłków i przekąsek – zazwyczaj wystarczą 3 większe posiłki i 1-2 mniejsze. Ważne jest aby nie podjadać między posiłkami! Soki i napoje to również są przekąski, które zaburzają apetyt.

Według nowszych badań, wszystkie style karmienia, inne niż autorytatywny, mogą skutkować problemami z masą ciała w późniejszym wieku [2]. Styl pobłażliwy i styl autorytarny (kontrolujący) są ewidentnie częściej powiązane z wybiórczością pokarmową niż pozostałe style karmienia [3].

Na koniec muszę zaznaczyć, że nawet jeśli Twój styl karmienia jest trochę kontrolujący lub pobłażliwy to nie znaczy, że Twoje dziecko na pewno będzie miało nieprawidłową masę ciała lub zaburzenia odżywiania w przyszłości. Badania pokazują pewne korelacje pomiędzy stylami karmienia, a przyszłą relacją dziecka z jedzeniem, ale nie są wyrocznią. 

A jakiego stylu karmienia używali  Twoi rodzice? Czy widzisz podobieństwo ich i Twojego stylu?

Jeżeli uważasz ten artykuł za wartościowy – udostępnij proszę.


Źródła naukowe: 
  1. Parent-Child Interaction During Feeding — How It May Influence Kids’ Weight and Relationship With Food By Christin L. Seher, MS, RD, LD Today’s Dietitian Vol. 13 No. 4 P. 32

  2. Shloim N. et al. „Parenting styles, feeding styles, feeding practices and weight status in 4-12 year old children: A systematic review of literature.” Front. Psychol., 14 December 2015.

  3. Podlesak A., Mozer M., Smith-Simpson S., Lee S-Y., Donovan Sh.: „Associations between Parenting Style and Parent and Toddler Mealtime Behaviors”. Current Developments in Nutrition, 2017.

  4. Jill Castle „What is your feeding style?”

  5. Natalia Stasenko „Your feeding style matters” – https://feedingbytes.com/2012/06/your-food-parenting-style-matters/


PS. Jeśli jesteś mamą niejadka i potrzebujesz wsparcia we wprowadzeniu właściwego stylu karmienia w Twoim domu to dobrze się składa, bo już niedługo rusza mój kurs on-line „Pomóż niejadkowi polubić jedzenie i odzyskaj spokój”. Jeśli jesteś zainteresowana to koniecznie zapisz się na listę zainteresowanych, żeby nie przegapić startu kursu. 

 

PODZIEL SIĘ!
  • 30
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
    30
    Udostępnienia

One Response

  1. Edyta
    | Odpowiedz

    Mój styl to trochę ten pierwszy, ale też trochę ten dyplomatyczny 😉

Leave a Reply